Σε ευρωπαϊκή κρίση εξελίσσεται η μαζική είσοδος μεταναστών στην Ισπανία μέσω της Θέουτα, με την Ιταλία να εντείνει την πίεση προς τη Μαδρίτη και να θέτει στο τραπέζι μέτρα που αφορούν τη Σένγκεν. Η Ρώμη δεν ανακοίνωσε αποπομπή της Ισπανίας από τον χώρο ελεύθερης κυκλοφορίας, αλλά ζήτησε να εξεταστεί η προσωρινή αναστολή των σχετικών ρυθμίσεων και η ενίσχυση των συνοριακών ελέγχων.
Η αντιπαράθεση ανάμεσα σε Ιταλία και Ισπανία κλιμακώνεται, καθώς δεκάδες χιλιάδες μετανάστες πέρασαν στη Θέουτα και η συζήτηση για τη Σένγκεν διχάζει πλέον τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις. Η Φινλανδία και η Δανία τάχθηκαν υπέρ αυστηρότερων μέτρων, ενώ οι Βρυξέλλες επιμένουν ότι η απάντηση πρέπει να επικεντρωθεί στην προστασία των εξωτερικών συνόρων της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Η κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι έχει ζητήσει να εξεταστεί η αναστολή της συμμετοχής της Ισπανίας στη ζώνη Σένγκεν, υποστηρίζοντας ότι η Μαδρίτη απέτυχε να διασφαλίσει αποτελεσματικά τα εξωτερικά σύνορα της Ένωσης.
Η πρόταση έχει κυρίως πολιτικό χαρακτήρα, καθώς το ευρωπαϊκό δίκαιο δεν προβλέπει μονομερή αποβολή ενός κράτους-μέλους από τη Σένγκεν. Επιτρέπει, ωστόσο, την προσωρινή επαναφορά ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα σε περίπτωση σοβαρής απειλής για τη δημόσια τάξη ή την εσωτερική ασφάλεια.
Η Ιταλία δεν έχει χερσαία σύνορα με την Ισπανία. Τυχόν επαναφορά ελέγχων από τη Ρώμη θα μπορούσε, συνεπώς, να επηρεάσει κυρίως επιβάτες που ταξιδεύουν αεροπορικώς ή ακτοπλοϊκώς μεταξύ των δύο χωρών. Παράλληλα, η ιταλική κυβέρνηση βρίσκεται σε συνεννόηση με τη Γαλλία για την ενίσχυση των ελέγχων στα γαλλοϊταλικά σύνορα, καθώς αυξάνονται οι ανησυχίες για πιθανή μετακίνηση ανθρώπων προς άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
BREAKING:
🇪🇸 An “absolute migratory emergency” has been declared in Spain’s enclave of Ceuta after a massive surge of illegal migrants.
Hundreds of Moroccan and Algerian migrants who flooded the Spanish enclave yesterday breached the border fence today without control.
In… pic.twitter.com/nrfH8YywlE
— Visegrád 24 (@visegrad24) July 30, 2026
Στήριξη από Φινλανδία και Δανία
Υπέρ της ιταλικής πρότασης τάχθηκε η υπουργός Εσωτερικών της Φινλανδίας Μάρι Ραντάνεν.
«Η Ισπανία απέτυχε πλήρως στην προστασία των εξωτερικών συνόρων της ζώνης Σένγκεν. Αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί», ανέφερε σε ανάρτησή της.
«Οι χώρες που δεν εκπληρώνουν τις υποχρεώσεις τους για την προστασία των εξωτερικών συνόρων δεν μπορούν να είναι μέλη της Σένγκεν», πρόσθεσε.
Ανάλογη θέση εξέφρασε και η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν, η οποία ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Ενωση να εξετάσει «όλες τις επιλογές».
«Η ανεξέλεγκτη μετανάστευση συνιστά απειλή για την Ευρώπη και για τη Δανία», δήλωσε, χαρακτηρίζοντας «σοκαριστικές» τις εικόνες από τη Θέουτα.
Τουλάχιστον 57 νεκροί
Σύμφωνα με την ισπανική κυβέρνηση, περισσότεροι από 37.000 μετανάστες έχουν επιστρέψει στο Μαρόκο από τους περίπου 60.000 που πέρασαν τις προηγούμενες ημέρες στη Θέουτα.
Τουλάχιστον 57 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους κατά την προσπάθεια διέλευσης, είτε από πνιγμό είτε λόγω των συνθηκών συνωστισμού στα συνοριακά περάσματα, σύμφωνα με τον τελευταίο ισπανικό απολογισμό.
Η ισπανική κυβέρνηση επιταχύνει τις διαδικασίες επιστροφής, σε συνεργασία με τις μαροκινές αρχές, ενώ οι στρατιωτικές και αστυνομικές δυνάμεις παραμένουν αναπτυγμένες στον θύλακα.
Απορρίπτουν το ενδεχόμενο οι Βρυξέλλες
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απέρριψε κατηγορηματικά το ενδεχόμενο αναστολής της συμμετοχής της Ισπανίας στη ζώνη Σένγκεν.
Παρότι η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν χαρακτήρισε «απαράδεκτες» τις εικόνες από τη Θέουτα, ευρωπαίος αξιωματούχος ξεκαθάρισε ότι η απάντηση στην κρίση δεν μπορεί να είναι η αποπομπή ενός κράτους-μέλους από τον χώρο Σένγκεν.
«Κατανοούμε τις ανησυχίες ορισμένων κυβερνήσεων, όμως προτεραιότητα αποτελεί η προστασία των εξωτερικών συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης», ανέφερε.
Ο ίδιος υπογράμμισε ότι η κρίση αφορά τον ισπανικό θύλακα της Θέουτα και πως μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν ενδείξεις μετακίνησης των μεταναστών προς την υπόλοιπη ευρωπαϊκή επικράτεια.
«Δεν είναι σαν να προσγειώθηκαν στην Ισπανία και να κυκλοφορούν ελεύθερα μέχρι τη Γαλλία», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Αποδοκιμασίες κατά Σάντσεθ
Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ μετέβη νωρίτερα σήμερα (31.07.2026) στη Θέουτα μαζί με τον υπουργό Εσωτερικών Φερνάντο Γκράντε-Μαρλάσκα, προκειμένου να συντονίσει τη διαχείριση της κρίσης.
Κατά την άφιξή του έγινε δεκτός με αποδοκιμασίες από συγκεντρωμένους διαδηλωτές, ενώ χαρακτήρισε τη μαζική διέλευση «παραβίαση της εδαφικής κυριαρχίας της Ισπανίας».
Η Μαδρίτη αποδίδει μεγάλο μέρος της ευθύνης σε δίκτυα διακινητών και σε παραπλανητικά μηνύματα που κυκλοφόρησαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, υποστηρίζοντας ότι δημιουργήθηκε η ψευδής εντύπωση πως τα ισπανικά σύνορα είχαν ανοίξει.
Η αντιπαράθεση έχει λάβει και διπλωματικές διαστάσεις, καθώς ο Ισπανός υπουργός Εξωτερικών Χοσέ Μανουέλ Αλμπάρες κάλεσε τον Ιταλό πρέσβη στη Μαδρίτη για εξηγήσεις, κατηγορώντας τη Ρώμη ότι επιχειρεί να εκμεταλλευτεί πολιτικά τη μεταναστευτική κρίση.
Η Θέουτα και η Μελίγια αποτελούν τα μοναδικά χερσαία σύνορα της Ευρωπαϊκής Ενωσης με την Αφρική. Αν και κατά καιρούς καταγράφονται μαζικές απόπειρες διέλευσης, η έκταση της τελευταίας εισροής χαρακτηρίζεται πρωτοφανής.
Τι είναι η ζώνη Σένγκεν
Η ζώνη Σένγκεν αποτελεί ένα από τα βασικότερα επιτεύγματα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, καθώς επιτρέπει την ελεύθερη κυκλοφορία προσώπων χωρίς συνοριακούς ελέγχους μεταξύ των συμμετεχόντων κρατών.
Η διαδικασία δημιουργίας της ξεκίνησε το 1985 και τέθηκε ουσιαστικά σε εφαρμογή το 1995, με την κατάργηση των ελέγχων μεταξύ Βελγίου, Γερμανίας, Ισπανίας, Γαλλίας, Λουξεμβούργου, Ολλανδίας και Πορτογαλίας.
Σήμερα στη ζώνη Σένγκεν συμμετέχουν 29 χώρες: όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πλην Κύπρου και Ιρλανδίας, καθώς και η Ισλανδία, η Νορβηγία, η Ελβετία και το Λιχτενστάιν.
