Έξι μήνες μετά τα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα που οδήγησαν στην ανάληψη της ανώτατης ηγεσίας του Ιράν από τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ, ο ίδιος εξακολουθεί να μην έχει εμφανιστεί δημόσια.
Δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα ούτε μία πρόσφατη φωτογραφία, βίντεο ή ηχητικό μήνυμά του. Οι μοναδικές παρεμβάσεις του προς τον ιρανικό λαό έχουν γίνει μέσω γραπτών δηλώσεων που διαβάστηκαν από κρατικά μέσα ενημέρωσης.
Η απουσία του προκαλεί ολοένα περισσότερα ερωτήματα, καθώς το Ιράν βρίσκεται αντιμέτωπο με κρίσιμες αποφάσεις για τον πόλεμο, την οικονομία και τις σχέσεις του με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
«Εξακολουθεί να έχει τον τελευταίο λόγο»
Ιρανοί αξιωματούχοι και πηγές με γνώση της λειτουργίας της εξουσίας υποστηρίζουν ότι ο Χαμενεΐ παραμένει ενεργός. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, πραγματοποιεί συναντήσεις με κορυφαία στελέχη, ενημερώνεται για τις σημαντικές εξελίξεις και λαμβάνει τις τελικές αποφάσεις στα κρίσιμα ζητήματα.
Ο πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν δήλωσε στις 10 Αυγούστου ότι είχε επτάωρη συνάντηση με τον ανώτατο ηγέτη.
Η περιορισμένη δημόσια παρουσία του αποδίδεται κυρίως σε λόγους ασφαλείας. Ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος δήλωσε ότι μόνο ένας μικρός αριθμός στελεχών έχει άμεση επαφή μαζί του, καθώς υπάρχει φόβος ότι οποιαδήποτε πληροφορία για την τοποθεσία του θα μπορούσε να αξιοποιηθεί για νέα επίθεση.
Πρόσωπο που βρίσκεται κοντά στον στενό κύκλο του Χαμενεΐ υποστήριξε, επίσης, ότι η κατάσταση της υγείας του έχει βελτιωθεί σημαντικά και ότι παραμένει ενεργός στη λήψη αποφάσεων.
Η απουσία του προκαλεί αμφιβολίες
Οι εξηγήσεις αυτές, ωστόσο, δεν έχουν σταματήσει τις αμφιβολίες στο εσωτερικό του Ιράν. Ακόμη και υποστηρικτές του καθεστώτος εκφράζουν προβληματισμό για το γεγονός ότι ο νέος ηγέτης δεν έχει δώσει κανένα δημόσιο σημάδι παρουσίας.
Μέλος της Basij στην Κομ δήλωσε στο Reuters ότι πιστεύει πως ο Χαμενεΐ εξακολουθεί να λαμβάνει τις σημαντικές αποφάσεις, αλλά πρόσθεσε ότι η απουσία του πλήττει το ηθικό.
Για τους επικριτές του καθεστώτος, το ερώτημα είναι ακόμη πιο άμεσο: αν δεν υπάρχει καμία πρόσφατη εικόνα ή ηχητικό μήνυμα, πώς μπορεί να επιβεβαιωθεί ότι ο Χαμενεΐ βρίσκεται πράγματι στην κορυφή της διαδικασίας λήψης αποφάσεων;
Ενισχυμένος ο ρόλος των Φρουρών της Επανάστασης
Την ίδια ώρα, οι Φρουροί της Επανάστασης έχουν αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερο βάρος στη λειτουργία της ιρανικής εξουσίας μετά την έναρξη του πολέμου.
Σύμφωνα με τις πηγές του Reuters, ο μηχανισμός λήψης στρατηγικών αποφάσεων έχει αναδιοργανωθεί γύρω από το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας, με τη συμμετοχή κορυφαίων διοικητών των Φρουρών και πολιτικών στελεχών, μεταξύ των οποίων ο Πεζεσκιάν και ο πρόεδρος του κοινοβουλίου Μοχάμεντ Μπακέρ Καλιμπάφ.
Το Ιράν εξακολουθεί να λειτουργεί πολιτικά και στρατιωτικά, όμως η παρατεταμένη απουσία του ανώτατου ηγέτη αφήνει ανοιχτό ένα κρίσιμο ερώτημα για το ποιος έχει την πραγματική πρωτοβουλία στις αποφάσεις που αφορούν τον πόλεμο και το μέλλον της χώρας.
Ο αναλυτής του Middle East Institute Αλεξ Βατάνκα υποστηρίζει ότι το πρόβλημα πλέον δεν είναι μόνο αν ο Μοτζταμπά Χαμενεΐ είναι ζωντανός, αλλά αν το Ιράν διαθέτει έναν ανώτατο ηγέτη που ασκεί αποτελεσματικά την εξουσία.
Και όσο η σύγκρουση συνεχίζεται και η ιρανική οικονομία πιέζεται, η σιωπή από την κορυφή της Ισλαμικής Δημοκρατίας αποκτά ολοένα μεγαλύτερη πολιτική σημασία.
