Σημαντικές εξελίξεις έρχονται αυτήν την εβδομάδα για το πόρισμα του «Κράτους Μαφία» στην Κύπρο. Η έκθεση των 3.000 σελίδων -στην οποία αναφέρονται ο τέως Προέδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης αλλά και ο Ρώσος ολιγάρχης, Ντμίτρι Ριμπολόβλεφ– μαζί με τις μαρτυρίες, αναμένεται να διαβιβαστούν στον Γενικό Εισαγγελέα ώστε να ξεκινήσει η μελέτη για τον καθορισμό των βημάτων που πρέπει να ακολουθηθούν.
Εντός των επόμενων ημερών αναμένεται να ξεκαθαριστεί και αν το υπουργικό Συμβούλιο διορίσει ανεξάρτητους ανακριτές για την διαλεύκανση της υπόθεσης που έγινε γνωστή από το βιβλίο του δημοσιογράφου Μακάριου Δρουσιώτη, για το «Κράτος Μαφία» στην Κύπρο. Ο Νίκος Αναστασιάδης αναμένεται να παραχωρήσει και συνέντευξη Τύπου την Τρίτη (23.06.2026) τοποθετούμενος για τα αποτελέσματα των επιθεωρήσεων από την Ανεξάρτητη Αρχή κατά της Διαφθοράς.
Ο τέως πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, όπως αναφέρει ανάλυση του philenews.com, υποστηρίζει πως οι αναφορές του Μακάριου Δρουσιώτη είναι απλά ανυπόστατες. «Οι ισχυρισμοί για πλουτισμό, διαφθορά και σωρεία άλλων συκοφαντικών αναφορών του κ. Μακάριου Δρουσιώτη, κατέρρευσαν ως ανυπόστατοι», είπε συγκεκριμένα.
Υπενθυμίζεται πως στον συνοπτικό πίνακα της Αρχής, καταγράφονται για τον Νίκο Αναστασιάδη, επτά περιπτώσεις ενδεχόμενων ποινικών αδικημάτων. Συγκεκριμένα, τρεις περιπτώσεις εμπορίας επηρεασμού, μία περίπτωση κατάχρησης εξουσίας σε βαθμό κακουργήματος και τρεις περιπτώσεις κατάχρησης εξουσίας σε βαθμό πλημμελήματος ή απόπειρας διάπραξης ποινικού αδικήματος.
Ο Νίκος Αναστασιάδης, διατύπωσε τη θέση ότι «οι πλείστες των αποδιδομένων από τους ερευνώντες λειτουργούς και την Αρχή κατά της Διαφθοράς κατηγορίες, όχι μόνο δεν περιλαμβάνονται στους υπό διερεύνηση ισχυρισμούς που καταγράφονται στο βιβλίο του κ. Δρουσιώτη, αλλά και ουδέποτε τέθηκαν ενώπιον μου κατά τη διάρκεια της ερευνητικής διαδικασίας, ώστε να μου δοθεί η ευκαιρία να καταθέσω τεκμηριωμένα τις δέουσες απαντήσεις».
Πώς εξελίσσονται οι έρευνες
Οι έρευνες για την υπόθεση, είναι βέβαιο πως θα αργήσουν να ολοκληρωθούν, λόγω του ογκωδέστατου μαρτυρικού υλικού. Στην περίπτωση μάλιστα πως ακολουθήσει ποινική έρευνα, αυτό σημαίνει ότι οι ανακριτές (είτε ανεξάρτητοι, είτε μέλη της Αστυνομίας) θα αρχίσουν από το μηδέν τις έρευνες μιας και η Ανεξάρτητη Αρχή κατά της Διαφθοράς έχει ερευνητικές εξουσίες και όχι ανακριτικές.
Για να έχει ανακριτική αξία η μαρτυρία, θα πρέπει να ληφθεί εκ νέου από ανακριτές. Μόνο τότε θα μπορεί να οδηγηθεί η υπόθεση στο Δικαστήριο. Μόλις συμπληρωθεί ο φάκελος των ανακριτών, τότε αυτός θα διαβιβαστεί εκ νέου στη Νομική Υπηρεσία για αξιολόγηση και τελικές αποφάσεις για το ενδεχόμενο σύνταξης κατηγορητηρίου και καταχώρηση υπόθεσης στο Δικαστήριο.
Πολλοί είναι αυτοί που με αφορμή την προβλεπόμενη καθυστέρηση, επαναφέρουν τη συζήτηση που είχε γίνει πριν ψηφιστεί ο Νόμος για την Ανεξάρτητη Αρχή κατά της Διαφθοράς. Η διαβούλευση πριν ψηφιστεί η νομοθεσία ίδρυσης της Αρχής είχε σημαδευτεί από αναφορές ότι «υπάρχει συνταγματικό κώλυμα για να της δοθούν ανακριτικές εξουσίες».
Ακόμη και τότε κάποιοι είχαν εισηγηθεί πως το πρόβλημα θα ξεπεραστεί με μια νομοθετική ρύθμιση που θα επιτρέπει τη συμμετοχή ανακριτών στις έρευνες, ώστε να ξεπεραστούν οι ενστάσεις και να αποφεύγεται η διπλή δουλειά. Ωστόσο, επικράτησε η θέση πως πρέπει να υπάρχουν μόνο ερευνητικές εξουσίες λόγω Συντάγματος.
Νομικοί κύκλοι αντιτάσσουν ότι η επίκληση του Συντάγματος ήταν απλώς μια δικαιολογία. Υποδεικνύουν ότι το Τμήμα Τελωνείων, όχι μόνο έχει ανακριτικές εξουσίες, αλλά μπορεί να καταχωρήσει και υπόθεση στο Δικαστήριο. Αρκεί να σημειωθεί ότι το 2024 το Τμήμα Τελωνείων καταχώρησε 35 ποινικές υποθέσεις.
Αμεροληψία
Το άλλο θέμα που τίθεται έχει να κάνει με την ανεξαρτησία όλων όσων θα αναμειχθούν στην ποινική διερεύνηση. Η αυτοεξαίρεση του Γενικού Εισαγγελέα, Γιώργου Σαββίδη, του Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα, Σάββα Αγγελίδη και της εισαγγελέως Έλενας Κλεόπα από την αξιολόγηση του πορίσματος, ήταν μια κίνηση προς τη σωστή κατεύθυνση.
Σαββίδης και Αγγελίδης όχι μόνο έχουν διοριστεί στα αξιώματά τους από τον τέως Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Νίκο Αναστασιάδη, αλλά προηγουμένως συμμετείχαν και στο Υπουργικό του Συμβούλιο, κατέχοντας τα χαρτοφυλάκια των Υπουργείων Δικαιοσύνης και Άμυνας, αντίστοιχα. Όσο για την κ. Κλεόπα, κλήθηκε να καταθέσει στο πλαίσιο της έρευνας για το «Κράτος Μαφία».
Παρ΄ όλα αυτά, πάλι τίθεται θέμα αμεροληψίας. Δυο εκ των ελεγχόμενων αξιωματούχων, ο τέως Βοηθός Γενικός Εισαγγελέας, Ρίκκος Ερωτοκρίτου και η τέως προϊστάμενη της Μονάδας Καταπολέμησης Αδικημάτων Συγκάλυψης, Εύα Ρωσσίδου Παπακυριακού, υπηρέτησαν στη Νομική Υπηρεσία και πλέον λειτουργοί της τελευταίας θα κληθούν να ελέγξουν τους δυο πρώην αξιωματούχους.
Επιπλέον, ελεγχόμενος είναι και ο πρώην ανώτερος αξιωματικός της Αστυνομίας, Γιάννης Σωτηριάδης. Σε περίπτωση που την ποινική έρευνα αναλάβουν αστυνομικοί ανακριτές και πάλι θα τίθεται ζήτημα αμεροληψίας.
Το εμπόδιο αυτό μπορεί να ξεπεραστεί, όπως είχε ξεπεραστεί και στην υπόθεση δίωξης του τέως Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα, Ρίκκου Ερωτοκρίτου. Ο τελευταίος είχε καταδικαστεί για την υπόθεση Providencia (1/3/2017, 3,5 χρόνια φυλάκιση). Κρίθηκε ένοχος για το ρόλο που είχε διαδραματίσει ως Βοηθός Γενικός Εισαγγελέας (παύτηκε από τη θέση στις 24/9/2015).
Τότε, λοιπόν, είχε διασφαλιστεί πως η ποινική διερεύνηση και η δίωξή του θα γινόταν από ανεξάρτητους με τη Νομική Υπηρεσία νομικούς. Είχαν ανατεθεί καθήκοντα ποινικού ανακριτή στον Παναγιώτη Καλλή, ενώ είχε ρόλο ιδιώτη κατήγορου στην υπόθεση ο Ηλίας Στεφάνου. Ο τελευταίος είχε αξιολογήσει την υπόθεση και είχε συντάξει το κατηγορητήριο, ενώ εκπροσώπησε και την κατηγορούσα Αρχή στη δίκη.
Ο φορολογικός έλεγχος
Μια άλλη παράμετρος της υπόθεσης, έχει να κάνει με τον φορολογικό έλεγχο των αξιωματούχων. Οι επτά που κατείχαν αξίωμα της Δημοκρατίας, βάσει πρόσφατης προσθήκης στο Νόμο της Ανεξάρτητης Αρχής κατά της Διαφθοράς, θα πρέπει να ελεγχθούν φορολογικά.
Μόνο που αυτός ο έλεγχος μπορεί να γίνει για τα οικονομικά τους δεδομένα μέχρι προ 12ετίας δηλαδή μέχρι το 2014.
Η πλειονότητα των υποθέσεων για τις οποίες είναι υπόλογα 15 φυσικά και νομικά πρόσωπα, αφορούν γεγονότα πριν από το 2014.
Ποιοι ελέγχονται για την υπόθεση:
- Νίκος Αναστασιάδης (εμπορία επηρεασμού σε τρεις περιπτώσεις, κακούργημα κατάχρησης εξουσίας σε μία περίπτωση και κατάχρηση εξουσίας σε βαθμό πλημμελήματος ή απόπειρας διάπραξης ποινικού αδικήματος σε τρεις περιπτώσεις).
- Στάθης Λεμής (εμπορία επηρεασμού σε δυο περιπτώσεις και νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες).
- Φάνος Φιλίππου (εμπορία επηρεασμού σε δυο περιπτώσεις και νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες)
- Δικηγορική Εταιρεία Νίκος Χρ. Αναστασιάδης & Συνεταίροι (εμπορία επηρεασμού και νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες).
- Ρίκκος Ερωτοκρίτου, τέως Βοηθός Γενικός Εισαγγελέας (κατάχρηση εξουσίας σε βαθμό πλημμελήματος, σε δυο περιπτώσεις).
- Χάρης Σολομωνίδης – Πρώην πρόεδρος Επαρχιακού Δικαστηρίου (Δεκασμός δημόσιου λειτουργού, Συναλλαγές με αντιπροσώπους που υποδηλώνουν διαφθορά, Αθέμιτη κτήση περιουσιακού οφέλους σε συνολικά τρεις περιπτώσεις).
- Α. Νεοκλέους & Σία Δ.Ε.Π.Ε. (δεκασμός δημόσιου λειτουργού, Συναλλαγές με αντιπροσώπους που υποδηλώνουν διαφθορά, ενεργός δωροδοκία οικείων δημόσιων αξιωματούχων και Εταιρική Ευθύνη νομικού προσώπου).
- Παναγιώτης Νεοκλέους (Συνωμοσία για ανατροπή της πορείας της δικαιοσύνης).
- Ντμίτρι Ριμπολόβλεφ (εμπορία επηρεασμού).
- Ανδρέας Χατζηκυριάκος (εμπορία επηρεασμού).
- Ευθύμιος Μπουλούτας (εμπορία επηρεασμού, νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, δυο περιπτώσεις).
- Νίκος Κουγιάλης – Πρώην υπουργός Γεωργίας (Κατάχρηση εξουσίας-Πλημμέλημα).
- Γιώργος Βαρνάβα – Τέως βουλευτής (κατάχρηση εξουσίας – πλημμέλημα- ή απόπειρα διάπραξης ποινικού αδικήματος).
- Εύα Ρωσσίδου Παπακυριακού – Τέως προϊστάμενη ΜΟΚΑΣ (κατάχρηση εξουσίας – πλημμέλημα- ή απόπειρα διάπραξης ποινικού αδικήματος, παραμέληση υπηρεσιακού καθήκοντος – δυο περιπτώσεις).
- Ιωάννης Σωτηριάδης – Πρώην ανώτερος αξιωματικός Αστυνομίας (κατάχρηση εξουσίας – πλημμέλημα).
Οι υποθέσεις και οι χρονολογίες
- Οι αποφάσεις του Δικαστή Χάρη Σολομωνίδη στο πλαίσιο της υπόθεσης Ριμπολόβλεφ – Μεταξύ 2013 και 2014 τα επίμαχα γεγονότα.
- Ριμπολόβλεβα – Συνελήφθη στις 24/2/2014.
- Παραχώρηση κρατικής γης στην Αρχιεπισκοπή – Τέλη του 2013 τα όποια αδικήματα.
- Υπόθεση Focus – Γεγονότα που τοποθετούνται χρονικά το 2008.
- Προμήθειες από τράπεζες – Γεγονότα μεταξύ 2011 και 2013.
- Δημοσίευμα OCCRP – Είδε το φως της δημοσιότητας τον Αύγουστο του 2019 και αφορά γεγονότα μεταξύ 1997 και 2013 σε σχέση με το δικηγορικό γραφείο «Νίκος Χρ. Αναστασιάδης και Συνεταίροι».
- Δημοσίευμα ICIJ ημερομηνίας 3/10/2021 – Πραγματεύεται γεγονότα μεταξύ 2007 και 2013.
- Ακίνητο Δρομολαξιάς – Γεγονότα κατά τη χρονική περίοδο 2012-2014.
